Luisteren, meteren, vervorming en de verwarring eromheen

Vervorming/distortion

Vervorming is iets wat ik helaas best vaak hoor in sessies die ik moet mixen. Die zit dus al in de opname. Vervelend want het is moeilijk op te lossen én het is niet nodig.

audio vervorming

audio vervorming

Begin bij het begin: je microfoon

Je hebt je microfoon ergens geplaatst zodat je een bepaalde bron kunt opnemen. Dat kan van alles zijn, doet er niet toe wat. Een zanger, een gitaarversterker, een snaredrum etc. Een microfoon zet akoestische energie om in elektrische energie. In die microfoon zitten componenten die maar een bepaald geluidsdrukniveau (SPL, Sound Pressure Level) aankunnen. Kom je in de buurt van, of voorbij die maximale geluidsdruk, dan gaat de elektronica in je microfoon vervormen en dat klinkt niet goed. Soms wel, als je het als effect wilt gebruiken, maar laten we er hier vanuit gaan dat je een “schone” opname wilt maken.

Als het geluid te hard in je microfoon binnenkomt wil dat niet zeggen dat de meter in je DAW, Pro Tools in mijn geval, “in het rood” gaat. Je kan niet persé aan je meter in Pro Tools kunnen zien of het geluid wat binnenkomt overstuurt.  Je zult dus moeten luisteren of je signaal binnenkomt.

Volgende schakel: Je voorversterker/preamp

Ik heb Focusrite Red preamps, de serie van “vroeger”. Pima klinkende voorversterkers, maar ze kunnen zeker oversturen. Op die preamps zitten VU meters, maar VU meters zijn traag. Geen probleem, maar ze zijn niet handig als je bijvoorbeeld percussieve geluiden opneemt. De meters zijn te traag om te laten zien hoe hard het signaal uitstuurt. Een VU meter is prima als je een basgitaar of iets anders wat relatief lange tonen maakt wil bekijken op je meter, maar niet voor bijvoorbeeld een snaredrum. Zo kan je dus je preamp steeds harder laten werken, ziet het er nog steeds goed uit in Pro Tools maar je preamp overstuurt het geluid en je hoort weer vervorming. Dus ook hier weer: Luisteren. Overigens, je moet natuurlijk altijd luisteren. Veel preamps hebben niet eens een meter en moet je het dus op gehoor doen.

Vanaf je preamp gaat het signaal door naar je converter/interface die verbonden is aan je computer. Je interface en software praten met elkaar waardoor je je signaal in je software ziet binnenkomen.

Volgende schakel: je Software

Dus: je microfoon stuurt schoon signaal naar je voorversterker, die versterkt het goed en vervormt niet en stuurt het door naar je converter/interface waar je analoge signaal digitaal gemaakt wordt. Het komt nu binnen in je software en je kunt je signaal horen. De inputmeters gaan niet in het rood. Maar…je kunt je outputs nog steeds heel goed oversturen. En dan hoor je weer…vervorming. Ik heb daar eerder al eens iets over geschreven. Vroeger, met bandmachines nam je je geluid op tot de “0”, zo hard mogelijk, om zo hard mogelijk over de ruis van de band op te nemen. Echter, computers ruisen niet. Maar toch hebben veel technici de neiging om zo hard mogelijk in Pro Tools (of andere software) op te nemen. Dat is  NIET nodig. Pro Tools is al een poosje 32 bit floating point. Daarnaast, als je al je faders op “0” hebt en je speelt je opgenomen audio af en het is dan al aan het clippen op je master, dan is het gewoon te hard. Je bent dan namelijk je faders alléén maar naar beneden aan het trekken om oversturing aan je uitgang te voorkomen.

Respecteer de “oude” anloge waarden

Als je in Pro Tools je meters op “Digital peak” of “Classic Pro Tools” hebt staan komt -18 (dBfs, want dat is meter dan) overeen met “0” op je analoge tafel. Ik gebruik dat altijd als referentiepunt. Dus ik piek rond de -18 in Pro Tools bij opname. Dat lijkt zacht, maar zet maar eens 24 kanalen in Pro Tools aan die allemaal pieken op -18…die geven je een serieus gezond level op je master. Bovendien is dat ook handig als je analoge apparatuur wilt inserten in je digitale omgeving. Een compressor bijvoorbeeld. En als je voor Spotify, CD, radio en/of TV mixt heb je je tegenwoordig aan een bepaald aantal Lufs te houden.

Moraal van het verhaal; niet te hard en blijf luisteren 🙂

Meer over wat ik doe en heb gedaan lees je hier…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *